Hành trình từ nỗi ám ảnh mang tên: "RỤNG" đến phát triển bền vững
2019 vô tình biết và đi thăm quan một mô hình nông nghiệp tự nhiên không hề sử dụng bất kỳ loại phân bón hóa học hay thuốc trừ sâu nào mà cây vẫn phát triển tốt, chất lượng trái ăn rất ngon, cực kỳ an toàn và đặc biệt là có giá bán cao ngất ngưỡng.
Dân nhà nông sinh ra và lớn lên nhờ nghề nông mấy chục năm mà bây giờ mới biết rằng trên đời lại có kiểu canh tác như thế này.
Thầm nghĩ trong bụng, nếu mình làm được như này bán với giá bằng một nữa thôi cũng đã là quá ổn rồi.
Chính vì vậy nên nảy sinh ý tưởng chuyển hướng vườn cà phê, hồ tiêu xen canh sầu riêng của gia đình đang canh tác theo kiểu truyền thống sang mô hình canh tác hữu cơ với rất nhiều lợi ích đặc biệt là an toàn cho sức khỏe.
Nhưng ở thời điểm đó mọi người trong gia đình gần như không ai đồng ý vì sợ làm như vậy sẽ bị mất hết năng suất và không hiệu quả.
Mãi đến cuối năm 2023 sau một thời gian dài thuyết phục kèm theo sức khỏe của người thân lúc này cũng không còn được tốt như trước nữa.
Trong khi những cây sầu riêng trồng xen trong vườn cũng đã bắt đầu đến giai đoạn làm bông vụ đầu tiên. Giai đoạn cần phải sử dụng rất nhiều loại thuốc hóa học để quản lý bệnh hại, côn trùng.
Lo ngại vấn đề sức khỏe, nên cuối cùng gia đình cũng đồng ý chuyển đổi theo đề xuất của tôi mặc dù bên trong mọi người vẫn còn rất nhiều nghi ngại.
Được sự đồng ý, tôi lên phương án chi tiết để có thể ngay lập tức chuyển sang giải pháp canh tác hữu cơ hoàn toàn.
Nhân cơ hội này tôi cũng muốn chứng minh cho mọi người thấy được canh tác theo phương pháp hữu cơ ngoài lợi ích về vệ sức khỏe thì vẫn đạt năng suất và hiệu quả kinh tế.
Do không có quá nhiều thời gian chuyên tâm tại vườn, mà cây đang ở giai đoạn cấp bách nên tôi quyết định lựa chọn giải pháp hữu cơ của một đơn vị cũng có tiếng ở thời điểm đó để tư vấn và triển khai cho kịp tiến độ.
Kết quả ngay trong năm đầu tiên áp dụng chúng tôi thu hoạch được sản lượng khá tốt, cây phát triển khỏe mạnh, mọi người hầu hết ai cũng rất vui.
Bản thân tôi cũng cảm thấy tự tin hơn vì đã tìm thấy được hướng đi vừa hiệu quả vừa an toàn.
Qua đến mùa thứ 2, tôi không còn chú tâm nhiều và gần như để mọi người tự theo dõi và thực hiện tương tự như mùa đầu tiên.
Cứ nghĩ năm nay năng suất sẽ cao hơn so với năm trước vì có nhiều cây đến tuổi thu hoạch, bên cạnh đó cây thu hoạch năm trước cũng đã lớn hơn nhiều.
Nhưng.., mọi thứ không còn diễn ra suôn sẻ như mùa đầu tiên, thời tiết thay đổi bất thường, lịch trình chăm sóc xáo trộn, cây cũng bị rối loạn và hàng loạt bi kịch liên tục xuất hiện từ khi bắt đầu bước vào vụ làm bông, đậu trái, nuôi trái..,
rụng.., rụng.. và rụng..,
… là những gì được nhắc đến thường xuyên mà không biết làm sao để ngăn chặn.
Liên tục tìm hiểu nguyên nhân và đưa ra rất nhiều biện pháp khắc phục nhưng hết bông rồi trái thay phiên nhau rụng đều đặn.
Đến khi sắp thu hoạch chỉ còn được một số ít trái trên cây thì..,
- Nào là nấm khuẩn, sâu bệnh, côn trùng
- Nào là sóc thi nhau tấn công
và tiếp tục RỤNG…
Câu chuyện rụng khiến mọi người trong gia đình ám ảnh tới mức mà hễ ai nhắc tới từ RỤNG thôi là có thể nỗi cáu bất kỳ lúc nào.
và gần như không muốn lên thăm vườn, trong khi thời điểm này xung quanh nhà nhà ai ai cũng háo hức và khoe thành tích.
Kết quả là trong mùa thứ 2 với cây sầu riêng năng suất gần như bằng KHÔNG. Công sức nguyên một năm trời, kèm rất nhiều chi phí đầu tư xem như mất hết. Câu mà mọi người hay dùng để tự an ủi và động viên nhau lúc này là:
“Năm nay thời tiết bất lợi, mưa nắng nhiệt độ thay đổi thất thường nên khó làm!”
“Nhiều vườn cũng bị tình trạng giống như mình”
Nhưng đó chỉ là biểu hiện bên ngoài, tôi biết rằng bên trong hầu hết mọi người đều cho rằng canh tác hữu cơ là không thực tế.
Nó chỉ phù hợp với người đam mê và làm cho vui thôi, còn muốn có năng suất, hiệu quả bắt buộc phải dùng đến phân bón hóa học và thuốc trừ sâu.
Sau nhiều năm nỗ lực bản thân tôi cũng cảm thấy rất buồn khi nghe mọi người tính quay lại phương án canh tác hóa học truyền thống.
Lúc này, chính bản thân tôi đôi lúc cũng có những suy nghĩ nghi ngờ rằng;
- Liệu canh tác hữu cơ có thực sự hiệu quả?
- Hay có điều gì đó mà mình chưa biết?
Nghi ngờ là vậy, nhưng mỗi lần đi ngang những vườn đang canh tác bằng hóa học, hít phải những mùi thuốc trừ sâu độc hại tôi cảm giác thực sự ám ảnh.
Tôi suy nghĩ rằng, bằng mọi giá phải tìm ra phương án canh tác không cần hóa học và quyết định tiếp tục nghiên cứu tìm hiểu nguyên nhân và đưa ra giải pháp khác.
Mặc dù quyết tâm hừng hực khí thế, nhưng đôi lúc nghe những lời nói phát ra từ những người xung quanh cũng khiến tôi cảm thấy chạnh lòng..!
Làm nông nghiệp hữu cơ à! Mày làm kinh tế hay làm vì đam mê?
Làm nông nghiệp hữu cơ thì lấy cái gì mà ăn?
Chỉ được cái lý thuyết suông chứ có biết cái gì đâu?
Tôi suy nghĩ rằng, nếu lần này tôi tiếp tục không thành công thì không chỉ gia đình thiệt hại kinh tế năm thứ 2 liên tiếp mà những lời lẻ người ta đã gán ghép cho tôi có lẻ là hoàn toàn đúng.
Nhưng, khi tôi quan sát xung quanh tôi thấy có rất nhiều người vẫn thành công với mô hình canh tác sầu riêng hữu cơ, năng suất tốt, trái mẫu mã đẹp, ăn rất ngon, không hề bị sượng, tỉ lệ nhiễm nấm khuẩn gần như không đáng kể..
Thậm chí hiệu quả đạt còn cao và ổn định hơn canh tác theo phương hóa học.
Trong khi vườn của họ vẫn bị ảnh hưởng bởi sự biến động thời tiết bất lợi như bao vườn khác!
Mạnh dạn nhắn tin hỏi thăm tôi được mọi người chia sẻ thông tin kiến thức cũng như gặp được những người lão làng là chuyên gia thực sự trong việc canh tác hữu cơ.
Quyết tâm tìm hiểu chuyên sâu từ việc đọc thêm nhiều tài liệu, mua rất nhiều sách về nghiên cứu, rồi tham quan học hỏi từ các mô hình thực tế, đến đăng ký học chuyên sâu từ những người Thầy.
Dần dần tôi đã bắt đầu nhận ra được rất nhiều sai lầm mà trước kia chúng tôi phạm phải khiến cho cây thường hay bị các vấn đề:
- Sầu rầy nấm bệnh nhiều
- Đi đọt bất thường
- Dễ rụng hoa rụng trái
- Nhạy cảm mỗi khi thời tiết bất lợi
- Thường hay bị stress ở trong những giai đoạn chuyển pha...
.. làm cho năng suất kém.
Từ những gì tích lũy được tôi đúc kết ra rằng để chăm sóc được vườn cây phát triển tốt và đạt được năng suất cho dù bất kỳ loại cây nào, canh tác bằng phương thức hóa học hay hữu cơ thì cũng cần phải nắm rõ 4 nguyên tắc căn bản:
- Hiểu về VI SINH và cách vận dụng trong khu vườn.
- Hiểu về DINH DƯỠNG và cách tạo ra dinh dưỡng.
- Hiểu về SINH LÝ cây trồng và cách bổ sung dinh dưỡng theo từng giai đoạn.
Rất hào hứng với những gì nhận ra, gần như ngay lập tức tôi đã tiến hành chuẩn bị mọi thứ để áp dụng và khôi phục lại vườn cây sau mùa thu hoạch thất bại.
Bước 1: Đánh giá lại toàn bộ hiện trạng vườn
Đánh giá lại toàn bộ các hạng mục:
- Hiện trạng đất,
- Cây trồng,
- Tình hình sâu rầy, nấm bệnh.
- Rà soát lại toàn bộ các sản phẩm chăm sóc cây trồng mùa kia
- Kiểm tra lại các chỉ số quan trọng PH, EC
Bước 2: Lên kế hoạch cho từng hạng mục
Tính toán số lượng phân bón, dinh dưỡng cần dùng, phương án cải tạo đất, quản lý sâu rầy, nấm bệnh, chăm sóc định kỳ cho cây trong từng giai đoạn.
- Chuẩn bị làm bông
- Ra mắt cua
- Nuôi trái non
- Nuôi trái già
- Phục hồi cây sau thu hoạch.
Bước 3: Lựa chọn và nhân nuôi vi sinh
Chuẩn bị các chủng loại vi sinh cần thiết, tiến hành nhân nuôi để sử dụng cho nhiều mục đích.
- Cải thiện cấu trúc đất
- Quản lý sâu rầy
- Quản lý nấm khuẩn, bệnh hại.
- Ủ và thủy phân các loại dinh dưỡng cho cây trồng.
Bước 4: Tự chuẩn bị toàn bộ dinh dưỡng cho vườn
- Thay đổi toàn bộ nguồn dinh dưỡng cung cấp vườn trước nay.
- Tập hợp các nguyên liệu cần thiết để tạo nên nguồn phân bón cần thiết cho cả mùa vụ.
- Thủy phân các nguyên liệu hữu cơ để tạo ra nguồn dinh dưỡng bậc cao cho cây trồng.
Bước 5: Thực thi, đánh giá và điều chỉnh
Theo dõi đánh giá kết quả thực tế bằng những chỉ số được định lượng rõ ràng.
- Chỉ số PH
- Chỉ số EC trong phân và đất.
- Chỉ số TDS dung dịch tưới cho cây
- Quan sát biểu hiện cây để cân đối tỉ lệ C:N
Kết quả thực sự hết sức bất ngờ, chỉ sau một vài tháng, vườn cây sầu riêng của gia đình tôi như được sự “lột xác” hoàn toàn.
Xây dựng bộ lá mới khỏe mạnh
Bộ lá cũ sau mùa thu hoạch do không được chăm sóc đúng nên sâu rấy nấm khuẩn tấn công, làm cho bộ lá bị suy nặng.
Sau hơn 2 tháng bổ sung vi sinh và dinh dưỡng đúng cách sâu rầy được kiểm soát và bộ lá mới xanh, dày khỏe mạnh.
Tạo nền tảng cho giai đoạn tiếp theo.
Ngăn chặn nấm bệnh lây lan
Kết thúc giai đoạn thu hoạch độ ẩm trong vườn tăng cao, nấm bệnh phát triển ở một số cành nhánh.
Tiến hành đưa vi sinh vào, các vết nấm khuẩn nhanh chóng được làm khô mà không cần nạo khoét hay bôi trét gì cả.
Ngăn chặn kịp thời sự lây lan.
Tỉ lệ làm bông đạt trên 95%
Nhờ bổ sung dinh dưỡng đúng cách ở giai đoạn làm bông nên tỉ lệ ra bông toàn vườn đạt trên 95%.
Đặc biệt, không áp dụng các biện pháp can thiệp cực đoạn như: Chặn đọt, đốt đọt, vô lân, xiết nước, sốc nước, kích phác tố, phun tạo mầm…
Điều mà rất nhiều người vẫn còn chưa thể tin.
Không bị rụng cái bông nào
Kiểm soát được dinh dưỡng giai đoạn ra mắt cua nên đến khi xổ nhụy,
mặc dù gặp mưa trái mùa, cây vẫn còn đi đọt trong quá trình xổ nhụy nhưng gần như không có cái bông nào bị rụng.
Nghe có vẻ khó tin đối với nhiều người, kể cả những người canh tác lâu năm.
Tất cả những điều này, không phải là sự may mắn ngẫu nhiên, mà đều được tính toán rất rõ ràng, kỹ lưỡng và được đo đạc đánh giá với các chỉ số cụ thể cho từng công đoạn.
Chúng tôi đã làm chủ được điều mà mùa trước khiến cả gia đình ai cũng hoang mang đó là:
Kiểm soát được việc rụng bông, rụng trái kể cả khi gặp mưa trái mùa hay cây đang đi đọt
Không chỉ vậy, chúng tôi gần như chủ động hoàn toàn được:
- Phân bón hữu cơ cung cấp cho vườn cây
- Nguồn dinh dưỡng thủy phân.
- Cải tạo được đất trồng.
- Quản lý được sâu rầy nấm bệnh bằng vi sinh.
- Không còn phụ thuộc vào các loại phân bón ngoài thị trường.
- Chi phí đầu tư cũng thấp hơn rất nhiều so với trước kia.
Khi tôi sử dụng phương pháp này để kiến tạo và áp dụng cho một khu vườn trồng các loại hoa và rau màu theo phương pháp hữu cơ ở ngay giữa lòng thành phố.
Mặc dù mới lần đầu trồng nhưng tôi cứ làm đúng theo phương pháp thì gần như tất cả các loại cây tôi trồng đều phát triển rất tốt.
Đặc biệt là rau ăn cực kỳ thơm, ngon đậm đà hương vị mà các loại rau thông thường rất khó để so sánh được, kể cả những loại rau trồng theo phương pháp tự nhiên.
Tôi đã làm chủ được giải pháp:
Canh Tác HỮU CƠ KHOA HỌC – Chủ Động, Chính Xác, An Toàn, Hiệu Quả
Không chỉ áp dụng được cho những cây ăn trái lâu năm như sầu riêng, mà còn cả những cây ngắn ngày như rau màu, hoa kiểng…
Với kết quả thực tế thu được là cơ sở rõ ràng để chứng minh cho mọi người thấy được rằng, canh tác HỮU CƠ này là HOÀN TOÀN THỰC TẾ.
Bất kỳ ai cũng có thể làm được, nó không phải là lý thuyết suông hay chỉ đơn giản làm vì đam mê mà không quan tâm đến hiệu quả.
Chính vì vậy, tôi đã đặt tên giải pháp này:
Urban Organic
với mục tiêu không chỉ giúp cho vườn cây gia đình mà còn lan tỏa với nhiều người cùng mong muốn được canh tác hữu cơ an toàn, hiệu quả này!
Nếu Bạn muốn biết BÍ MẬT canh tác SẦU RIÊNG HỮU CƠ KHOA HỌC!
Điền thông tin bên dưới để nhận!
Chúc bạn vụ mùa bội thu!
Đặng Phước Lộc
Founder Urban Organic